KURDISTAN – Mahmoud Derwêsh – 1965

KURDISTAN

Helbestvanê Filistînî yê mezin: Mehmûd Derwêș  (1931-2008)

Wergerandin ji Erebî: Cankurd– 2012

Li gel we ne

Li gel we ne dilên mirovan

Eger moșekek li çiyan bifire

Bi we re ne,

Çavên mirovan

Di ser royê re diborin, bê xem

Bi we re ye xweșbihna zevînê

Ji nav zirê bi bakur ve

Bi we re ne,

Ez…diya min…bavê min

Zeytûn û bihna Porteqalê

Bi we re ne,

xișûșên me…Helbestên me

Leșkerin di cengê de

Ho parêzerên royê ji merbendên șêwemêran

Bahozan em ji hev cihê nekirin

Xebata neteweya we, ya min e

Eger suwarek ji we bikeve,

Benên min histoyê min dikuvișin
Bijî Urubet !

Ma canîkê te ket, ho Selahdîno

Ma ala hatin xarê

Ma șûrê te bû revok?

Di zevînê Kurdistanê de

Dera ku tirsîn û agirpêketin șevîna xwe dikin

Mirin bo karkiran, eger gotin:

Bihayê êșkêșanê yê me ye

Mirin bo cotkaran, eger gotin:

Bihayê axê bo me ye

Mirin bo zarokan, eger gotin:

Ronahiya pirtûkê bo me ye

Mirin bo Kurdan, eger gotin:

Bo me di jînê de mafê bihindanê heye

Û em piștî niha dibêjin: Bila bijî Urûbet

De bibore di zevînê Kurdistanê re

Bibore, ey Urûbe

Ev paleya havînê ye, ma tu dibînî?

Na tu nabînî,

Eger di qulika topan re dinêrî

Ey neteweya min

Mirov û șêwemêran

Hêriș kirin ser dîroka te

Bi navê Urûbetê

Xûn tê helalkirin

Nal deselatiyê li ser te dikin

Tu hatîyî hinartin ser sergûyê demê

Riswatirînê ku demê ji demê naskiriye

Bi navê Urûbetê

Dîrok ji kenarên Dîcle û Ferat ve tê kêrkirin

Ey neteweya min

Ne bese ku em bê tawan in

Ji wan û ji tabûrê wan

Ne bese ku em bê tawan in

Bavêje ser sergûyê demê

Riswatirînê demê nas kiriye

Neyarê xwe bavêje, ey Urûbetê!

Û em piștî niha dibêjin:

Bila Urûbet bijî

Ne li ser mirinê bila Urûbet bijî

Șehrezadê……Șehrezadê

Șev subeyê têkdixu

Û Zeviyên Kurdistanê werzê wan birîn in

Hezkirin berbestkirî ye

Û pisepisa rexmalî ne tiștekî serbest e

Tenha xûna Kurdan

Nifta agirpêxistiya ye

Çiraxa șermezariya wan bi mirina ên dî ye

Șehrezadê,
Efsaneyên lehengiyê

Di șevên te yên xweșik de hêmin bûn

Û bîranên sipî û canîkê li ruman pișthesp bûye

Û evîn û serfirazî û șûrê ji têkoșînê westiya ye

Șermezariye bo Bexdada tiștekê tê de ne helalkiriye

Ji xûna Kurdan pê ve

Di îzgeyê de

Di rojnameyên subeyê de

Boya rojnameyan di bajêrê me de xûn e

Me ewana qir kirin

Û gur serbilind in û berken dibin

Me zevînê Kurdistanê

Kire goreke tazî di ser gorekê re

Me kelexoyên wan bê jimartin çandin

Șehrezadê,
Șev subeyê têkdixu

Hezkirin berbest e û razanga te ya nerm

hatiye avêtin ber pêyên xudanê te yê kêm

Û xûnên Kurdistanê xûnrêjên xwe diniqumîne

Û lîskvanê bi agiran sermest bûye

Wê tê de bimire

Șehrezadê,

Tenha ewên çiraxa xwe

Bi zeyta ên dî vêdixînin, dimirin

De heta pêrgîhatinê bi serdemên ku bên re

Netewayetiya wê serdemê

Ku destên serhildêran çêkirine.
————————————————————————

–      Têbînî:

–       Urûbe: Panerebîzm.

–       Zire: Behra fireh (Ozian).

–        Canîk an cehnîk: Lawik /keçika hespê

–       Têkxwarin: bi Erebî îftîras.

–       Rexmal: Cîran, Cînar

–       Berbeste: Qedexe ye, tersî serbest e.

–       Kelexo: Qaf, Cumcume

        Diniqumîne: Di avê de difetisîne

Êşeke – Evîn Îbrahîm- USA

Evîn Ibrahîm

Wergerandin ji Erebî: Cankurd


Êşeke ku bi evînê ne ciwankare

Êşa evînê…ez bo evînê hişyar kirim

Agirpijeke berfê

Di salbirreke nenas de..

Zora waryaneyên (1) jîna min a hilçûnî bir

Ez ji êşa xwe ya şaristanî

ya li sazxistî bêcil kirim

Ji min re pêlik û lîstikên min vegerandin

û koçkên dara Sicê…

Ez galtûgepeke reviyayî me

Ber bi nenasiyê ve

Min bîrê kirî

Dayê…Tu li kuyî?

Xwezî ez nebama…

Ey mêrê Kurd ê kevnar

Êdî ji min re hûrikiyên te ne pêwîstin…

Seravên niştên te

Ji tirsa nalînê…

Min êşa evînê kuşt

Ne ji ber evdaliyê

An tolhildanê ji salên temenê xwe

Min nepejirand,

Ku destên min bi lekeyên şikestinên revîna te bibin…

Ez ji windabûnekê di wijdana te ye kevnar de ditirsim

Ez berxwedariya te dikim,

ku te mêbûna min bi cîh kir…

û te şeyê min û neynûkên min li min vegerandin

Hema tu wekî qedera min a kurdîyî

Tu dereng hatî

Wek baranê, tu dereng hatî

Wekî her tiştekî  rindik,

ku di gora rojên min de,

li ser keviya  bêgumaniyê

Hatiye çalkirin.

Ez jineka, ku xwe ji navê de diçemînim…

Wekî serbilindiya qederê

Di  binê dema kûr de

Beravêtina ronahiyeke şikestî ye…

Ji destpêbûna rastiyê direve

Ez  a kurdim…

Ez êşa nîvroxewa (2) xwe ya herdemî dilêvînim

Ez pêdivê dirazê (3) me

Lê ez lal dibim, ku asîman min bipejirîne

Ez lorîna ranavê (4) me

Lorelora termcawê (5) hosaniya tirsok im…

Ji navberka (6) çavrah im…

Barke..Barke..

Bihêle ez bijîm…

Sermestiya mirina xwe ya gavgiran.

———————————————-

(1): Waryane: Tiqûs- طقوس

(2): Xewa nîvrokî – قيلولة

(3): Diraz: Duaa‘- دعاء

(4): Ranav: Widan û Ddemîr  – ضمير

(5): Termcaw: Kefen – كفن

(6) Navberk: Berzex – برزخ

Nizar Qebbanî: Di riswakirina Seddam Huseyn da

Nîzar Qebbanî

(Wergerandin ji Erebî: Cankurd)

Kenok-girînok bû şergeha kendavê

Ne şûr li ser şûran şikestin

Ne jî mêr  bi hev çûn

û ne jî me Aşûr Banîbal carekê dît

Lê hemî ewê ji ber maye

Bo antîkxaneya dûrokê bû

Ehram in ji solan!!

***

Kîyê me ji rewşa dulayî rizgar bike?

Kîyê bi me bide bawerkirin, ku em ne reviyane?

û em her şevekê

li ser êlegên televisyonan

leşkerekî birçî û tazî dibînin…

Ji xendekên neyartiyê (sandewîşekê) pêda dike

û xwe diçemîne..ku biramûse pêyan!!

***

Ne cenga me ceng e û ne jî aştiya me aştî ye

Hemî tiştê, ku di jîna me re derbas dibe

Tenê film in

Markirina me bi lez û bez e

û hezkirina me bi lez û bez e

Weku hezkirina di destpêka filman de

û mirina me jî biryarkirî ye

Weku mirina di taliya filman de!!

***

Em rojekê bi serneketin, li ser mêşekê

Lê ev e bazarvaniya gumanan

Çiku Xalid û Tariq û Hemze

û U’qbe Ibin Nafê’

û Zubêr û Qee’qaa’ û Simsam (1)

Giş di qutîkên filman de..

bi ser hev de hatine guvaştin

***

Şikestinek.. li pey  şikestinekê

Emê çito cengê qezenc bikin

Eger ewên lîstine

Wêne girtine..û derxistine

Fêrbûn şervaniyê di wezareta bangeşîniyê da!!

***

Di her bîst salan da

Qeralekî bi fermana xwe (2) tê ji me re

ku ezmên di şîşeyekî da zindan dike

û royê dibe sêdara darvekirinê!

Di her bîst salan da

Nercisîyekî aşiq xwe bûye tê ji me re

ku bêje, ew Mehdî ye.. û rizgarkir e

û paqij..û Xwedatirs e..û hêzdar e

û tenha ye..û herheyî ye

ku li ser welêt û evdalan.. û kelepûrê

Li ser Saman û çeman

Dar û darberan

Mêr û jinan

û pêlan û zireyê (3)

Li ber maseya qumarê dilîze..
Bo me her bîst salan mêrekî tevlihev tê

ku di berîkên xwe da tiliyên lexeman hilgirtine…

***

Tirsa me ne nû ye

Ji ber ku tirs her dostê me bû

Ji roja ku em pehlik (4) bûn

Di hindirê dangan da (5)

***

Ma sazman di bingehê da kuştiwar e?

An jî em di ber çêkirina sazmanê da berpirsin?

***

Eger niviskar carekê pêxweş bû, ku bibe..mirîşk

Li gel dîkan bijî

An hêkan bike an jî rakeve

Tu li ser nivisandinê silavê bixwîne!! (6)

***

Bo wêjevanan li ba me sendîkatek fermî heye

Ew di dîmenê xwe da

Wek sendîkata miyan e!!

***

Paşê padişah in, ku jinêd xwe xwarine

di kevnerojan da

Lê belê padişah di welatên me da

hîn bûne pênûsan bixun..

***

Ibin Xeldon ê em dinasin mir (7)

û dûroka di hinavên me da

Nîşanek pirsînê ye!!

***

Ewan xurmedaran li welatên me dibirrin,

ku li ciyê wan

bo serok axa daristanekê ji pûtan biçînin!!

***

Pêdakar (Xwedê) ji evdalên xwe ne xwast,

ku ji wî re

Milyonek hîman ji  mermerê çêbikin!!

***

Xencerên Erebtiyê di goştê me da

li hev û din çat hatin..

û Islam bi Islamê re ket pevçûnê

***

Piştî hinde hefteyan ji melevaniyê

di lêbarkên peyvînê da

di ferhenga me ya cengînî da

Ji çerm û hestiyan pê ve

Tiştek nema

***

Firoka Fantom

Xwe berdide ser seriyên me

Kuştegeha me di zimanê me da ye

Pa çendîn me bihayê lêdana peyvînê giran da

***

Rêber paş serketina xwe

ket maxa hemamê

û em jî ketin veşartgeha sêwiyan!!
***

Em belaş (8) dimirin wek mêşan li Afrîqa

Em dimirin wek mêşan

û mirin bi kenîn derbas ba me dibe

û deriyan digire

Em bi tevayî di nav ciyê xwe da dimirin

û berpirsê saringa miriyan napejirîne,

ku egeran rave bike

Em dimirin..di cenga lavlavan da

û di cenga radiyoyan da

û di cenga wekaniyan (9) da

û di cenga jibervaniyan (10) da

û di fêlbaziya seravê da

Em dimirin..serşikestî..qorîkirî (11)

Nifirkirî..ji bîrkirî wek segan

û rêberê sadîst di veşartgeha xwe da

herifandinê difelsifîne!!

***

Di her bîst salan da

Bo me mîhyarek tê

Royê di rastê xwe da hildigire

û rojê di çepê xwe da

û behiştan di pêjiniya me da dinexşîne

û baranê dibarîne

û ji nişka ve..Leşkerê Romê quretiya me dagir dike

û surh dikevin!!

***

Di her bîst salan da

Imro-Ulqeys (12) li ser hespê xwe tê

Li padişahekî ji tozê digere

***

Dengên me dengbirrî ne..lêvên me dengbirrî ne

Gelên me tenê efsane ne

Tenha şêtbûn

Li eywana me biryarê çêdike

***

Em di xwendina dûrokê da derewê dikin

Em di xwendina nûçeyan da derewê dikin

û em reva mezin diguhêrin

dikin serkeftin!!

***

Ey niştê min î di xwîna xwe da binve bûye

Ey yê di serbilindiya xwe da hatiye lêdan

Bajar bi bajar

Pencere bi pencere

Ewir bi ewir

Qumrî bi qumrî

***

(1) –   Evana qehremanên Ereban in di dûrokê da

(2) –   Mebest qeralên wek Alhakim Bî Emrîhî

(3) –   Derya

(4) –   Çilpikek

(5) –   Reh’mê dayikan

(6) –   Xatir jê bixwaze

(7) –   Ibin Xeldon: yek ji mezintirîn zanayê civaknas e di dûroka şaristaniyê da

(8) –   Bê biha

(9) –   Teşabîh (mebest di cenga zimên da, ku Ereb pir ji gotinê hezdikin)

(10) – Kinayat (mebest dîsa pirpeyivandina Ereban e)

(11) – Nebedkirî

(12) – Yek ji namdartirîn hozanvanên Ereban e berî hatina Islamê.

Nîzar Qebbanî: Xwenasdana serbirrekî ereb

Wergerandin: Cankurd

[Ev helbest diyarî ye bo kek Lokman Polat û her niviskarekî, ku serî li zordariyê hildaye]

Xelkino:

Ezî li ser we bûme deselatdar (sultan)

De bişkînin pûtên xwe paş rêwendiyê

û perestiya min bikin

Ez her demekê diyar nabim

De rûnin li ser kevîka tewatê, da hûn min berçav bikin

Zarokên xwe bê nan bihêlin

û jinêd xwe bê mêr bihêlin

û bi pey min kevin…

Berxwedariya Xwedê bo dayîna wî bikin,

ku ez şandime bo ku ez mêjoyê binivîsim

û mêjo bê min naye nivisandin

Ez im Yûsif di bedewiyê da

û Afirendar çi porekî zêrîn wek porê min pêda ne kiriye

û ne jî eniyek pêxemberî wek eniya min

û çavên min daristanek ji darên zeytûn û behîvê ne

De her nimêj bikin, da Xwedê çavêd min biparize..

Xelkino:

Ez Mecnûnê Leyla (1) me

De jinêd xwe ji min re bişînin, da ji min avis bibin

û mêrêd xwe bo min bişînin, da berxwedariya min bikin

Rûmet e, ku hûn genimê govdeyê min bixun

Rûmet e, ku hûn behîv û hejîrêd min jêbikin

Rûmet e, ku hûn xwe wek min bikin

Çiku ez bûyerek im, ku ji hezaran sedsalan ve çênebûye…

 

Xelkino :

Ezim yê yekemîn û dadmendtirîn

û bedewtirîn ji nav hemî qeralan

û ezim heyva tariyê û sipîka Yasemînê

û ez pêdakirê sêdara yekemîn im

û ezim baştirînê şandiyan « Xeyrulmurselîn »

Hercarê min ramand, ku ez dest ji deselatiyê berdim

Xwenavê min nadike..

Ma kî yê piştî deselatdariya van qencan bike ?

Kî yê piştî min, yê kût, yê çeperî û yê kore sax bike ?

û kî yê hestiyên miriyan vejîne ?

Ma kî yê ji kurkê xwe rohniya heyvê biderxîne ?

Kî yê wan bide ber nod qamçeyan ?

û kî yê wan li ser daran bixaçîne ?

Kî yê wan zor bike, ku bijîn wek çêlan ?

û bimirin wek çêlan ?…

Hergav min ramand, ku ez wan bihêlim

Hêstirên min weku ji ewirekî dibarin

û min tewekkulê li ser  ne Xwedê  kir (2)

û min biryar da, ku ez li ser gel (netew) suwar bibim

Ji niha ve..Ta bi roja Rabûnê..

3 –

Xelkino:

Hûn dêrînê (mulkê) min in

Weku ez hespên xwe…û koleyên xwe didêrînim

û ez di ser we re diborim,

weku ez di ser xaliyên eywana xwe re diborim

De ji min ra secdê bikin, di rabûna min da

û ji min ra secdê bikin, di rûniştina min da

Ne min hûn rojekê dîtin

Di nav kaxedên bavpîrên xwe da?

Hajê xwe bikin, ku hûn pirtûkekê bixwênin

Çiku ez di ber we da dixwênim

Hajê xwe bikin, ku hûn nameyekê binivîsin,

Çiku ez di ber we da dinivîsim

Hajê xwe bikin, ku hûn Feyrozê (3) bi dizîka dibihîsin

Çiku ez bi nêtên we zanyarim

Hajê xwe bikin, ku hûn bê destûra min di gorê kevin

Çiku eve li ba me gunahekî mezin e

û bêdeng bin, heger ez bi we ra peyivîm

Çiku peyivîna min Quranek comerd e…

4 –

Xelkino:

Ez Mehdî yê we me, min çavbikin (4)

û xûna min di dilê mêwan da lêdide

De min vexun…

Hemî lawjanên, ku zarok di hezkirina niştiman da dixwênin, rawestînin

Çiku ez î bûme niştiman

Ezim ê tenha û herheyî, di nav hemî afirendiyan da

û ez im ê hembarkirî di bîrana sêv û bilûrê da

û di stranên şîn da

Wêneyên min di meydanan da hildin

û min bi ewirên peyvan bipeçinin

û ji min ra biçûktirîn jin bixwazin

Çiku ezê pîr nebim

Govdeyê min ne pîr e

û bendexaneyên min pîr nabin

û acetê zordariyê di şahnişîna min da pîr nabe

Xelkino:

Ezim Heccac (5), heger ez rûpêçeka xwe deynim, hûnê min binasin

..û ezim Cengîzxan.

Ez hatime we bi sungiyên xwe..û bi segên xwe..û bi bendexanyên xwe

Bi zorbaziya min ..xelkino.. dilteng nebin

Ez dikujim, da hûn min ne kujin

û ez bi dar ve dikim, da hûn  min ne bi dar ve nekin

û ez we çaldikim, di wa gora tevayî da,

da hûn min çal nekin.

5 –

Xelkino:

Bo min rojnameyên li ser min binivîsin bikirrin

Ewana li kolanan, wek qehbikan, hatîne verişandin

Bo min kaxedên kesk ên jengî, wek geyayên beharê bikirrin

û hîbrê…û çapxaneyana…

Her tişt di dema me da tê kirrîn..hetanî tilî jî…

Mêweya ramanê bikirrin

..û li ber min bihêlin

..û ji min ra helbestvanekî bikelînin

..û têxin nav firaqên xwarina min

Ez ne xwende me..û li ba min dilgirêkek heye

ji ewê ku helbestvan dibêjin…

De ji min ra helbestvanina bikirrin,

ku li ser qenciya min helbestan vehûnin

..û min bikin stêrka her bergekî

Çiku van stêrkên sema û şanoyê

Hîç ji min ne bedewtir in…

Çiku ez, bi pereyên giranbiha, her tiştekî divêm, dikirrim

Ez destana Beşşar Bin Burd (6)

û lêvên Almutenebî (7)

û sirûdên Lubeyd (8) dikirrim

Çiku wan milyonên di diravmalê (Beytulmalê) musilmanan da

Kevne pêmayekî bavê min in

De bibin ji zêrê min, bibin..

û di daykepirtûkan da binivîsin,

ku dema min dema Haron Alraşîd e…(9)

6 –

Ey cemawerên welatê min

Ey cemawerên geyayên (10) ereb

Ez canekî (ruhekî) paqij im, ku hatî me we ji toza nezantiyê bişûm

Dengê min bi lêdanka kesk e, weku avpirka Endelusî (11)

Min berken biresimînin wek Cokenda (12)

û rûnerm wek rûyê Mecdelî ye (13)

Min biresimînin

û ez î helbestê bi diranêd xwe diçirînim

û xûna Ebcediyê (Alîfbayê) dimêjim

Min bi heybet û mezinahiya min

û bi çavê min ê leşkerî biresimînin

Min biresimînin

Gava ez nêçîra asikekê an xezalekê dikim

Min biresimînin

Gava ez we li ser milên xwe hildigirim

ber bi mala herheyînê

ey cemawerên geyayên ereb

7 –

Xelkino:

Ez berpirsê xewnên we me, ku hûn dixewînin

û ez im berpirsê her nanekê, ku hûn dixun

û wan dehekên (14), ku hûn  -di paş pişta min re- dixwênin

Çiku asayîşa eywana min, min agahdar dike

Bi nûçeyên çivîkan û nûçeyên guliyan (seriyên geniman)

û li ser ewê ku di danga avisan da çêdibe, min agahdar dike

Xelkino:

Ez serbendê we me..

û ez bendeyê we me…

De li min biborînin

Ez im ê nebedkirî di hindirê eywana xwe da

Ez ne royê dibînim, ne stêrkan

û ne jî kulîlkek tehlê

Ji dema ku ez hatim ser deselatdariyê, ez mame zarok

û mêrên sêrgehê li hawîr min dicivin

Yek puf bilûrê dike

Yek li deholê dixe

û yek cox paqij dike

û yek solan paqij dike

Ji dema ku ez hatime ser deselatdariyê ez zaro me

Şêwirdarê eywanê bo min ne got : Na

Şalyarêd min hîç peyva (Na) lêvnekirin

Şandiyêd min li rûyê min bi carekê ne gotin: Na

Jinên min di razanga evînê da ne gotin: Na

Wan ez hokirim, ku ez xwe wek xwedîkekî bibînim

û ez gel ji balkonê da wek qûmê bibînim

De li min biborînin, heger ez bûm Holako’yek î nû (15)

Min rojekê hûn bo kuştinê ne kuştin

Belê ez we dikujim, bo ez pê yariya xwe bikim..

———————————————————-

(1) Mecnûn û Leyla  bi liyaniyê (eşqê) li nav Ereban navdar in.

(2) Ew dinivîse: Tewekkeltu ela  la Allah

(3) Feyroz yek ji mezintirîn û hêjatirîn jinên stranbêjên Ereban e, ji Lubnanê ye.

(4) Min çavkir: Min întîzar kir.

(5) Heccac Eltheqefî yek ji hovtirîn qeralên Iraqê bû di dema Ebbasiyan da

(6) Hozanvanekî ereb ê pir kevin e, bi helbestên liyaniyê (eşqê) navdar e

(7) Almutenebî yek ji mezintirîn hozanvanên klasîkên ereb e.

(8) Lubeyd Elaamîrî hozanvanekî liyaniyê ye, ew jî pir kevin e.

(9) Haron Alreşîd yek ji navdartirîn xelîfeyên dema Ebbasiyan e, di dema wî da malê talanê ji gelek welatan dihat Bexdadê, lew re ew pir bi mal û dêrîn bû û rewşa Ereban baş bû.

(10) Di Erebî da herdu bêje (gelên û geyayên) pir ji hev nêzin. Nîzar Qebbanî li ciyê „gelên“ bi zanatî “geyayên“ ereb bi kar anîye.

(11) Endelusiya parek ji Espaniya ye, Ereban bi sedan sal dagir kiri bûn, lê paşê dîsa hatin qewitandin.

(12) Mebest Mona Lîza ye

(13) Mebest Meryem dayika pêxember Isa ye.

(14) Mebest deh sûretên ji Quranê

(15) Holako bavturkekî bi hovîtiya xwe namdar e

Nîzar Qebbanî – Kengê mirina Ereban aşkere dikin!

Wergerandin ji Erebî: Cankurd

-1-

Ez bizavê ji zarotiyê da dikim,

Bo resimkirina welatina

Wan -bi mecazî- bi Welatên Ereban navdikin

Li min diborîne heger min cama heyvê şikand…

û supasiya min dike heger min helbestek evînê nivisand

û rê dide min heger min evînkarî kir

Wek hemî çivîkên li ser daran…

Ez bizava resimkirina welatina dikim

Ewan min hodikin, ku ez her li gor evînê bim,

ku ez di bin te da, di havînê da, kurkê hezkirina xwe rêxînîm,

û ez cilê te biguvişim dema baran dibare…

-2-

Ez bizavê dikim bo resimkirina welatina…

Bo wan parlemanek ji yasemînê hebe

û gelekî [netewek] tenik ji yasemînê hebe.

Qumriyêd wê li ser seriyê min razin

û azangehên wan di çavêd min da bigirîn..

Ez bizavê dikim welatina biresimînim,

ku bibin dostên helbesta min

û nakeve di navbera min û gumanên min da

û tê da leşker di ser eniya min ra nagerin.

Ez bizavê dikim welatina biresmînin…

Gava min hozanek helbestê nivisand ew min xilat bike

û min bibexşîne, gava çemê dînbûna min bilehe.

-3-

Ez bizava resimkirina bajarekî hezkirinê dikim…

ku ji hemî girêkan azadkirî be…

ku tê da mêbûnê serjê nakin..

û govdeyî binpê nakin…

-4-

Min bi başûr ve.. Bi bakur ve koçkir..û bê hode..

Çiku bo qehweya hemî çayxanan, yek tamzarî hebû..

û bo hemî jinan – gava xwe tazî dikin

yek bihin hebû…

û giş mêrên êlê xwarinê nacûn

û jinan di yek kitekê da dadiqurtînin.

-5-

Ez ji destpêkan da bizavê dikim,

ku ez wek kesekî nebim…

Min peyvîna qutîkî [girtî] herdem ne pejirand

Min perestiya her pûtekî ne pejirand..

-6-

Ez bizavê dikim,

Ez hemî metnên, min li xwe kirîne, bisotînim.

Çiku hinek helbest gor in,

û hinek ziman kefen in.

û min soz da mêjina tev paşîn…

Lê ez paş derbasbûna demê hatim…

-7-

Ez bizavê dikim, xwe ji bêjeyên xwe bişûm.

û ji nifirîna „Mubteda û xeber“ (1)…

û ez toza xwe jî daweşînim

û ez rûyê xwe bi ava baranê bişûm.

Ez bizavê dikim dev ji deselatiya qûmê berdim..

Bi xatirê we Qureyş (2)

Bi xatirê we Kuleyb..

Bi xatirê we Muder..

-8-

Ez bizavê dikim welatina biresmînim

Wan –bi mecazî- bi welatên Ereban navdikin

Têda razanga min ciyê xwe girtiye

û seriyê min têda cî girtiye

Da ez cudahiya di navbera welatan û keştiyan da binasim

Lê belê wan qutîka resmkirinê ji min birin

û rê nedan min ez rûyê niştiman biresmînim.

-9-

Ez bizavê ji zarotiyê da dikim,

ku valahiyekê [asîmanekî] ji yasemînê vekim

û min yekemîn hotêla evînê avakir..

Di dûroka giş Ereban da..

ku xweşhatina dildaran bike…

û min hemî cengên berê ji ortê rakirin..

Di navbera mêran..û di navbera jinan da..

û di navbera qumriyan da..

û ên ku qumriyan serjê dikin..

û di navbera ruxamê [kevirê sipî] û ewên,

ku sipehiya ruxamê birîn dikin..

Lê belê wan..hotêla min girtin..

û gotin, ku evîn ne layîqê kevnewariya Ereban e…

û paqijiya Ereban e..

û kelepûra Ereban e..

Heylo çi ecêb e !!

-10-

Ez  bizavê dikim dîmenê niştiman bipêjinim?

Ez ser ji nû ve ciyê xwe di danga [rehmê] dayika xwe da bistînim

û ez tersî ava demê avjenînê bikim…

û ez hejîrina, behîvina û hêrûkina bidizim,

û ez wekî çivîkan li pey keştiyan bibezim.

Ez bizavê dikim, ku bihişta Eden bipêjinim

û ezê çawa îcazeye xwe di nav çemên Eqîqê da derbas bikim…

û di nav çemên mêst da..

û gava ez hişyar bûm..

Min gevşbûna xewna xwe naskir.

-11-

Ez bizavê bi helbestê dikim,

Ewê ku çare lê nabe bi destxînim…

û ez [darên] xurmê biçînim…

Lê hema li welatê min, porê xurmê kurr dikin…

Ez bizavê dikim,

ku hîrhîra hespan bilindtir bibe

Lê xelkê bajêr hîrhîrê kêmbiha dibînin!!

-12-

Ez bizavê dikim –xanima min– ez ji te hezbikim…

Derveyî hemî tiqûsan…

û derveyî hemî metnan…

û derveyî hemî rêbaz û sîsteman

Ez bizavê dikim –xanima min– ez ji te hez bikim…

Di her nebedgehekê da,

ku tu çûyîyê..

– Da ez pê bihoşim-

Gava ez reojekê te hemêz bikim sîngê xwe,

ku ez axa niştiman hemêz dikim…

-13-

Ez bizavê dikim,

Hîn ez î zaro bûm,

ku ez her pirtûkekê bixwênim,

li ser pêxemberên Ereban.

..û li ser hişmendên Ereban..û li ser hozanvanên Ereban…

Lê min ji qesîdena [helbestina] pê ve ne dît,

ku lingê xelîfeyî dialêsin,

Bo mistek birinc…û pêncî Dirheman(3)…

Heylo çi ecêb e!!

û min ji êlana pê ve ne dît,

ku goştê jinan û xurman ji hev cihê nakine..

Heylo çi ecêb e!!

û min ji rojnamena pê ve ne dît,

ku cilên xwe yên binî ji xwe dikin,

bo her serokekî ji nehanê ve tê..

û bo her serhêzekî, ku di ser laşê gel ra dibore…

û bo her fayîzxurekî,

ku di pençên xwe da zêr dide ser hev…

Heylo çi ecêb e!!

-14-

Ez ji pêncî salî ve

Rewşa Ereban berçav dikim.

û wan dixumxumin û baranê nadin

û ewan dikevin cengan û jê dernakevin…

û ewan çermên belaxetê (4) dicûn

û di zikên xwe da nahêrin…

-15-

Ez ji pêncî salî ve bizavê dikim

Welatina biresmînim,

ku – bi mecazî- bi welatên Ereban navdikin.

Min carina bi rengê rehan resimand

û carina min bi rengê xeydê resimand.

û gava wênekirin çû serî,

Min ji xwe pirsî:

Heger rojekê mirina Ereban aşkere bikin..

Wê wan di kijan goristanê da veşêrin?

û kî yê bi ser wan da bigirî?

û bo wan dot [keç] nînin..

û bo wan kur nînin…

û ne jî şînî li wir heye

û ne jî kesekî şîniyê bike heye!!

-16-

Ez bizavê dikim

Ji dema min dest bi nivisandina helbestê xwe kiriye

Ez maweya di navbera min û bavpîrên xwe yê Ereb da bipîvim.

Min leşkerin dîtin..û ne ti leşker bûn..

Min fetih [serketin] dîtin..û ne ti fetih bûn.

û ez bi hemî cengan ra gêro [mijûl] bûm, li ser şaşka televîsyonê…

û serketinek ji Xwedê da ji me ra tê..li ser şaşka televîsyonê…

-17-

Hey niştê min :Tu kirin zincîrkek tirsandinê

Em li êvarî bi bûyerên wê ra mijûl dibin

Pa emê te çawa bibînin,

Heger kehrebe [cereyan] birrîn?

 

-18-

 

Ez…Paş pêncî salan

Bizavê dikim, ewê min dîtî tomar bikim…

Min gel in dîtin ji wana ye,

Ku merivên Mebahês [polîsên sivîl] fermanek ji Xwedê ne…

Wek serêşê…û wek sermê…

..û wek birîna reş [cuzamê]…û wek girrîyê…

Min dît, ku Erebîtî li bazara pertalên kevnare hatiye raxistin…

Lê min…Ereb ne dîtin!!…

—————————————————

(1) Mubteda û Xeber ji rêzimanên erebî ne [Mebesta wî giraniyên ji aliyê zimanzanan ve , ku li ber niviskar tên dayîn]

(2) Qureyş, Kuleyb û Muder êlên Ereban ên di dûrokê da bi nav û deng in.

(3) Dirhem wek pareyên yûnanî Diraxma yên berî derketina Euro..

(4) Belaxet û Fesahet: hêzdariya zimanî ne..Li ba Ereban peyivîn her bi hêz e.

Gava em vegerin niştiman- Abdurazzaq Al-Rubeyî‘- Masqat

Wergerandin ji Erebî: Cankurd

Gava tu vedigerî niştiman

Berê xwe nede

malan

û bajaran

û baxan…

Rûyê xwe bide goristanê

Li wir,

li wir…

Hûnê gelekan bibînin

Ewên dixwazin we bibînin

tevî ku ji bin axa

bîranan ve ew daxwaz tê…

Gava tu vedigerî niştiman

û bîrêkirin te bajo

dibistana yekemîn…

Li geşta xwe ya dibistanî negere

Ewa ku demê ji te dixu

û li coberka lêdan û zorbaziyê

li şewlerê xwe

yê bi nexşeyên hejariyê perçemkirî

negere…

Lê belê, biçe her qişleyeke leşkerî

Tuyê xûna zarotiya xwe bibînî,

ku di bin zincîrên tangan de

bi xêza pehn

hatiye nivîsandin…

Gava tu vedigerî niştiman

û tu bîra hogirên xortaniyê dikî

Di tengekolanên tirşbûyî de

li wan negere

Ne jî di meyxaneyên gunahan de

Lê belê li pey rêçên wan biçe

di nexşeyên mişextgehên pêvexistî

bi maseyên Qiyametê ve…

Gava tu vedigerî niştiman

Çi gulan bo ewê çavrêya te dike hilnegire

Di nêv dûmanê sotînan de

Di bin heriftiyên roja bê de

Çiku gul bi ber bahozên davkirî dikevin

Dibe jî bo warekî ji termên xwe re bibînin

Li ser dilopeke xûnê, ku hildikişe

pencereyên plastîkî

li ber teqîna nêzîktirîn mîn „teqînok“…a…

ku wê bi buhçikeke Emerîkî re parve dike

…û bi „Ellahûekber“ re…

û buhçik difilite…

Gava tu vedigerî niştiman

û tu dixwazî bi xwe re bipeyivî

di çayxanê de bi wê re tew nepeyive

çiku ên rûpêçayî bihna bîranînan dikin

di bin neynûkan de…

Lew re bizava xwe bike

bi arezoya „nefsa“ xwe re

bi rêya „Internet“ bipeyive…

Gava tu vedigerî niştiman

Bi giş govdeyê xwe venegere

Da ku pêleke reş wî nerevîne

Lê belê bila canê „ruhê“ te

bi tenê xwe biçe wir…

da tu wî ta herheyînê ji dest nedî…

di niştekî de

ku dixwast rizgar bibe…

…û xwestin ji wî belgeya mirinê binivîsin.